اصلاح سبک زندگی را محور اصلی بخش پیشگیری از بیماریها
وی، اصلاح سبک زندگی را محور اصلی بخش پیشگیری میداند که باید در سیاستگذاریها مورد توجه ویژه قرار گیرد و میگوید: عواملی همچون کمتحرکی، مصرف دخانیات و الکل، آلودگیهای محیطی و بیماریهای زمینهای، همگی از مؤلفههای خطرساز در بروز سرطان هستند.
بر اساس برنامهریزی ملی، قرار بود میزان کمتحرکی تا سال ۱۴۰۴ تا ۲۵ درصد کاهش یابد که این هدف تحقق نیافت، حتی در برخی شاخصها مانند مصرف دخانیات خصوصا در میان بانوان، روند افزایشی داشتهایم که جای نگرانی است، چرا که دخانیات، خطر ابتلا به چندین سرطان از جمله ریه، گوارش و خون را افزایش میدهد.
متأسفانه نسبت به بحثهای زیست محیطی هم بسیار سهل انگاری شده است. از عوامل مهم ابتلا به انواع سرطان باید به تغذیه ناسالم نیز اشاره کرد. سبک تغذیه ایرانیها در سالهای اخیر از نوع طبخ غذا گرفته تا نحوه صرف غذا و گرایش به چربیها و فستفودها دچار تغییرات نامطلوبی شده که زنگ خطر را برای سلامت جامعه به خصوص در حوزه سرطان به صدا درآورده است.
باید توجه داشت که آینده موفق برنامه جامع مقابله با سرطان در گروی توجه جدیتر به موضوع پیشگیری، مشارکت نهادهای مختلف و آگاهیبخشی فراگیر به مردم است.
استرس، زمینهساز بیماری
دکتر جهانگیری، تدوینگر مدل مفهومی «نظام یکپارچه سلامت در حوزه سرطان» در ادامه سخنانش بر تأثیر انکارناپذیر اضطراب و استرس در بروز بیماری سرطان تأکید میکند و میگوید: مدیریت فشارهای روانی یکی از ارکان مهم پیشگیری و کنترل بیماریهاست.
بینظمی، عامل اصلی اضطراب زندگی روزمره بسیاری از افراد جامعه ماست. حالا اگر استرسهای شغلی، فشارهای ناشی از تربیت فرزند و چالشهای اقتصادی را هم به آن اضافه کنیم، بار فشار روانی زیادی را بر دوش میکشیم که همه آنها در کنار هم ممکن است سلولهای جسم را سرطانی کند.
از سوی دیگر، تغییر ارزشهای جامعه باعث شده افراد، وقت و آرامش خود را فدای دسترسی به امکانات رفاهی بیشتر کنند. ما در این حوزه نیازمند تغییر نگرش نسبت به سبک زندگی هستیم و باید بدانیم که سبک زندگی صحیح، نخستین و اساسیترین محور در پیشگیری از ابتلا به بیماریهای غیرواگیر به ویژه سرطان محسوب میشود.
همچنین اگر بتوانیم با انتخاب روش درست و آگاهانه زندگی از ابتلا به بیماریهایی مانند دیابت (قند خون) و فشار خون بالا جلوگیری کنیم، ریسک ابتلا به سرطان را تا حد زیادی کاهش میدهیم.
وی با اشاره به نقش گسترده نهادهای مختلف در فرآیند پیشگیری میگوید: پیشگیری صرفا وظیفه وزارت بهداشت نیست، بلکه نیازمند هماهنگی و همافزایی بیندستگاهی است. رسانهها، وزارت علوم، وزارت آموزش و پرورش و سایر نهادهای آموزشی و فرهنگی باید در این مسیر، همگام و همدل باشند. لازم است خانوادهها و مدارس از همان دوران کودکی، شیوه صحیح زندگی را به فرزندان خود آموزش دهند و این کار تنها با برنامهریزی دقیق، هدفمند و بلندمدت امکانپذیر خواهد بود.
ت