هدفمندی یارانه ها؟
دکتر مهدی تقوی اقتصاددان و استاد با سابقه دانشکده اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی نیز در گفتگو با افکارنیوز توقف هدفمندی را منطقیترین گزینه پیش روی دولت و مجلس خواند و حذف دهکها را نتیجه اشتباه هدفمندی برشمرد. شرح گفتگو با این اقتصاددان را میخوانید:
هدفمندی را برخی جسارت دولت دهم میخوانند و معتقدند ادامه آن ضرورت دارد. نظر شما در این خصوص چیست؟
جسارتی در اجرای طرح هدفمندی نمیبینم. کما اینکه معتقدم یکسری اقتصاد دانان لیبرال دولت هاشمی را با سیاست تعدیلی به تله انداختند و سبب عدم اطمینان مردم به این دولت شدند و همان اقتصاد دانان احمدینژاد
را به طرح هدفمندی سوق دادند. طرحی که عملا منطقی نبود و عواقب آن برای جامعه گرانیها و افزایش نرخ بیکاری بود. حتی ادامه دادن نیز میتواند عواقب را دو چندان کند..
شکلاف طبقاتی عمیقتر شد
اگر میگویید هدفمندی درست نیست به این معناست که ساختار گذشته درست بود؟
ببنید! قیمت گاز، برق و آب را افزایش دادند و به ازای هر نفر ماهانه ۴۵ هزار و پانصد تومان پرداخت کردند. در نهایت این روش برای افرادی خوش یمن بود که روستا نشین یا چادر نشین بودند یا اینکه از برخی انرژیها اعم از برق، گاز و.. برخوردار نبودند. بنابراین روشی که برای هدفمندی یارانهها در پیش گرفتند جوابگوی انتظارات قانونگذار مبنی بر کاهش شکاف طبقاتی نبوده و نیست اما در کشورهای توسعه یافته سوبسیت یا یارانه در شرایطی هدفمند محسوب میشود که اقلام اساسی برای مردم ارزان بوده و هزینه بهداشت صفر باشد و امتیازاتی از قبیل دانشگاه مجانی به مردم داده شود آیا این امتیازات امروز در ایران پر رنگ است؟ از طرفی کوپن و تامین کالا ارزان تجربه زمان جنگ بود و موفق عمل کرد.
تمام مردم چه من استاد دانشگاه یا یک کارگر ساختمانی، نان و ارزاق را اگر چه سهمیهای اما با یک قیمت تأمین میکردیم. اما حالا با طرح هدفمندی نه تنها به شکاف طبقاتی پایان داده نشد بلکه بیش از هر موقع یک گروه اندک بهره برداران اصلی اقتصاداند وکالاهای لوکس در اختیارشان است و در عوض زحمتکشان و قشر متوسط توان تامین کالای اساسی و معیشتی را ندارند.
با این وجود هنوز هم اصل هدفندی را زیر سوال میبرید؟
من منتقد شکل هدفمندیام و بر این باورم شکل هدفمندی منطقی نبود. از طرفی بر خلاف تئوریسینهای موافق هدفمندی، سوبسیت دادن را بد نمیدانم مادامی که دولت درصدد دریافت مالیات از قشر بالادست جامعه باشد. یعنی مالیات بگیرد و آن را بین طبقه پایین دست توزیع کند. نه اینکه قیمتهای حامل انرژی را بالا ببرد
به طوری که توان را از بخش تولید بگیرد و اقتصاد را دچار مشکل کند وبه رکود تورمی دامن زند.
